Onderwijsontwikkeling op De Drie Linden

Op De Drie Linden vinden wij het erg belangrijk om ons onderwijs voortdurend te ontwikkelen. We kijken dan ook kritisch naar ons eigen onderwijs, om op deze manier voortdurend te ontwikkelen en te verbeteren. Op deze manier kunnen we ervoor zorgen dat we goed kwalitatief onderwijs kunnen bieden, want goede onderwijskwaliteit staat bij ons hoog in het vaandel. Hieronder staan een aantal voorbeelden beschreven van ontwikkelpunten van De Drie Linden. Hier hebben we de afgelopen tijd hard aan gewerkt.

 

Het directe-instructiemodel

Sinds een aantal jaren werken wij op De Drie Linden met het directe-instructiemodel. Afgelopen september hebben wij hier nóg duidelijkere afspraken over gemaakt: alle instructielessen worden gegeven volgens het directe-instructiemodel. Maar wat is dat directe-instructiemodel precies en waarom werken we daarmee?

Het directe-instructiemodel is een manier om instructielessen te geven. Dit model werkt met een aantal vaste stappen, die in elke instructieles terug komen. Op deze manier kunnen er geen belangrijke fases overgeslagen worden. Daarbij biedt het de kinderen veel duidelijkheid als elke instructieles op dezelfde manier wordt aangepakt. Dit voorspelbare leerkrachtgedrag bevordert de leerprestaties. Een instructieles is de eerste les van een nieuw onderwerp, thema of regel. Als kinderen bijvoorbeeld voor het eerst met procenten gaan werken, dan worden de procenten door middel van een instructieles aangeleerd. De leerkracht begeleidt de kinderen stap voor stap met dit nieuwe onderwerp. Gemiddeld zijn er ongeveer twee instructielessen per week per vak. De andere lessen zijn verwerkingslessen. Bij deze lessen kunnen kinderen sneller zelfstandig aan de slag, ze hebben minder instructie nodig. Omdat er tijdens een instructieles nieuwe dingen worden aangeleerd, is het van essentieel belang dat deze instructie goed is. Sterker nog: onderzoek wijst uit dat goed onderwijs valt of staat met de instructie! De instructie moet dus op zeer effectieve wijze worden aangeboden. Met effectief wordt bedoeld: een manier die voor alle kinderen het beste resultaat geeft. Een manier om effectief instructie te geven is het directe-instructiemodel. Door het doorlopen van een aantal vaste instructiestappen, is de instructie gestructureerd en sluit het goed aan op de verschillende niveaus in de groep. Het is dus goed voor zowel de sterkere als de zwakkere kinderen. Door alle instructielessen te geven volgens het directe-instructiemodel, kunnen wij ervoor zorgen dat de kwaliteit van onze instructies hoog blijft. En dit heeft uiteraard weer een positieve invloed op de leerprestaties van kinderen.

 

 

Coöperatief leren

Samenwerken is een bijzonder effectieve manier van leren. Een overvloed aan wetenschappelijk bewijzen laten zien dat onderwijs door en voor medeleerlingen extreem effectief is. Uit onderzoek blijkt dat samenwerkend leren, mits gestructureerd toegepast, een positief effect heeft op de leerprestaties en de sociaal-emotionele ontwikkeling van kinderen. Met effectief wordt in dit geval bedoeld: ‘proberen om zoveel mogelijk gebruik te maken van elkaars competenties en op deze manier tot een hoger leerniveau te komen’. Maar goed samenwerken is niet vanzelfsprekend. Kinderen ‘gewoon samen’ aan een groepsopdracht laten werken, heeft vaak niet het gewenste effect. Misschien dat het slimste kind uit de groep wel alle antwoorden geeft, of dat het werk verdeeld wordt, om het zo sneller af te krijgen. Samenwerking wordt pas succesvol en effectief wanneer het op een gestructureerde en systematische wijze wordt toegepast. Zo’n gestructureerde manier is het coöperatief leren.

Coöperatief leren is een manier om goed te leren samenwerken. Samenwerken is een vaardigheid. Het is niet iets wat een kind zomaar kan, het moet worden aangeleerd. Daarnaast moet er veel in worden geoefend om de samenwerkingsvaardigheden zoveel mogelijk te ontwikkelen. Coöperatief leren bestaat uit verschillende werkvormen waarin het samenwerken geoefend wordt. Soms moet het in tweetallen en andere keren in grotere groepen. De kinderen leren samen te werken met iedereen in de groep en niet alleen met hun eigen vriendjes en/of vriendinnetjes. Later kun je immers ook niet kiezen met wie je wilt samenwerken.

De Drie Linden besteedt al twee jaar veel aandacht aan het coöperatief leren. We hebben gewerkt met alle werkvormen. Daarnaast hebben we tussendoor veel geëvalueerd. Wat werkt goed in welke bouw? Sommige werkvormen zijn meer voor jongere kinderen geschikt, andere juist meer voor oudere kinderen. Sinds het schooljaar 2009-2010 werken wij met een doorgaande leerlijn. De kleuters leren 4 coöperatieve werkvormen. In groep 3/4 worden deze werkvormen herhaald en worden er weer nieuwe werkvormen bij geleerd. Uiteindelijk beheersen de leerlingen eind groep 8, 13 verschillende werkvormen. Ze zijn dan goed in staat om effectief samen te werken; een uitstekende basis voor het vervolgonderwijs.

 

 

Techniek

De afgelopen twee jaar zijn wij zeer intensief bezig geweest met techniek op school. We hebben gekeken hoe we techniek kunnen implementeren in ons onderwijsprogramma. We hebben veel aandacht besteed aan ‘techniek om ons heen’. Techniek lijkt vaak een moeilijk onderwerp en daardoor meer geschikt voor de middelbare school, maar dat is het in werkelijkheid helemaal niet. Techniek is namelijk overal om ons heen, ook in de wereld van jongere kinderen. Denk maar aan magneten, drijven en zinken, elektriciteit, constructies, torens bouwen, vliegtuigjes vouwen enzovoort. Overal is techniek. Wij vinden het erg belangrijk om hier als school aandacht aan te besteden en op deze manier zowel jongens als meisjes te laten interesseren voor techniek. En het blijkt te werken, veel kinderen op De Drie Linden vinden ‘technieken’ het leukste vak dat er is!

Dit jaar blijf techniek erg belangrijk in het onderwijs van De Drie Linden. Iedere groep maakt elk jaar een uitstapje dat te maken heeft met techniek. Groep 7/8 gaat ongeveer 8 keer per jaar een dagdeel naar het technieklokaal in Ulft. Hier krijgen zij van deskundigen les in techniek. De kinderen gaan hier op de fiets heen en ook hier geldt de regel; de leerlingen moeten een goedgekeurde fiets mee.

Ook binnen school doen wij veel aan techniek, zo hebben we de techniektorens; drie mooie kasten die vol zitten met zeer gevarieerd technisch materiaal. In de groepen 1 t/m 4 wordt er op donderdagmiddag in een roulatiecircuit met verschillende soorten constructiemateriaal gewerkt.  En op vrijdagmiddag heeft techniek een centrale plaats in de creatieve middag van de bovenbouw.